Mestwin. Spółdzielnia produkcyjno-handlowa

Spółdzielczość po zakończe- niu II wojny w powiecie kartuskim rozwijała się w trudnych warunkach. Powstawały spółdzielnie o różnym zakresie działania, między innymi zajmujące się zaopatrzeniem wsi i rolnictwa w środki do produkcji rolnej, zbytem produktów rolnych jak i handlem spożywczym. Obok wielu istniejących spółdzielni na terenie powiatu kartuskiego w dniu 3 sierpnia 1947 roku odbyło się zebranie organizacyjne powołujące do życia nowy podmiot: Gminną Spółdzielnię "Samopomoc Chłopska" w Kartuzach. W tym dniu do spółdzielni wstąpiło 23 członków, wybrano Radę Nadzorczą, powołano pierwszy Zarząd w składzie: Aleksander Grzenkowicz, Paweł Lohn, Henryk Popowski, Mateusz Niedoszytko i Wacław Elas. Zarząd wystąpił do Sądu Okręgowego w Gdyni z wnioskiem o rejestrację, która to rejestracja nastąpiła w dniu 08.10.1947 roku. Zaczął się powolny i długotrwały okres budowy nowej Spółdzielni. Otwarto pierwszy sklep w Dzierżążnie, następnie w Prokowie i rozwijano zaopatrzenie w artykuły produkcji rolnej. Towary wożono w plecaku, na rowerze i furmanką. Z roku na rok powstawały nowe obiekty, otwierano kolejne placówki, rozszerzając teren obsługi jak i asortyment towarów.

Na początku 1948 roku uchwałami Walnego Zgromadzenia połączono PSS "Leśnik" w Mirachowie z Gminną Spółdzielnią "Samopomoc Chłopska" w Kartuzach. Koniec lat czterdziestych i całe lata pięćdziesiąte to wytężona praca nad rozwijaniem działalności. Od roku 1962 Spółdzielnia prowadziła swoją działalność na terenie trzech gmin. W związku z tym rozwijano sieć handlową, zakupiono nowy transport samochodowy, wzrastało zatrudnienie ludzi. Podejmowano w kolejnych latach szereg inwestycji potrzebnych do zorganizowania zaopatrzenia w artykuły rolne, handel artykułami spożywczymi i produkcję spożywczą.

W początkach lat siedemdziesiątych nastąpiła reorganizacja spółdzielczości na terenie województwa gdańskiego, czego wynikiem były łączenia spółdzielni. W 1974 roku Spółdzielnia działała na terenie 8 gmin powiatu kartuskiego. Wybrano Radę Nadzorczą, która reprezentowała obszar tych 8 gmin. Działalność Spółdzielni na przestrzeni tych lat uległa dalszej dywersyfikacji. Zajmowano się w Spółdzielni, prócz tradycyjnej dotychczas działalności handlu i produkcji spożywczej, dodatkowo działalnością hurtową, przetwórstwem warzyw i owoców, usługami bytowymi. W strukturach spółdzielni były zakłady produkcyjne, usługowe i placówki handlowe. Spółdzielnia intensywnie się rozwijała, inwestując w nowe placówki handlowe i zakłady produkcyjne. W 1982 roku w wyniku działań i decyzji członków z terenu gmin Żukowa i Sierakowic doszło do wydzielenia Gminnych Spółdzielni w Żukowie i Sierakowicach łącznie z gminą Sulęczyno. Nasza Spółdzielnia w związku z tym ograniczyła działalność do terenu 5 gmin i tak pozostało do dziś. W dniu 8 lutego 1993 roku Spółdzielnia dokonała zmiany nazwy na Spółdzielnię Produkcyjno-Handlową "MESTWIN".

W latach dziewięćdziesiątych Spółdzielnia przechodziła różne koleje losu i mimo wielu zagrożeń ograniczających jej działalność, pozostała funkcjonując na terenie 5 gmin. W dalszym ciągu "Mestwin" prowadzi działalność handlową w zakresie artykułów spożywczych i do produkcji rolnej, stacji paliw, usług gastronomicznych i produkcji piekarniczej.